به گزارش پایگاه خبری فرهنگ پارسی، مریم محمدی به مناسب هشتم آبان و روزملی محیط‌بان، با اشاره به شعار و راهبرد کلان حفاظت از محیط‌زیست در شرایط کنونی کشور افزود: در این ایام همه باید «یک ایران محیط‌بان» باشیم؛ به این معنا که تمامی آحاد مردم کشورمان در کنار حراست از عرصه‌های طبیعی، در مقابله با چالش‌های کیفیت محیط‌زیست کوشیده و برای داشتن کشوری پاکیزه، سرسبز و آباد گام بردارند.
وی در ادامه با اشاره به وسعت منطقه حفاظت‌شده پلنگ‌دره تصریح کرد: این منطقه حدود ۳۲ هزار هکتار وسعت دارد و حفاظت از چنین محدوده گسترده‌ای، به تأمین نیروی انسانی کافی و بهره‌گیری از امکانات و تجهیزات متناسب با مأموریت‌های محیط‌بانی نیازمند است.
محمدی با بیان اینکه صیانت از طبیعت مستلزم شناخت ظرفیت‌ها و نیازهای مناطق حفاظت‌شده است، بر ضرورت تقویت امکانات حفاظتی و استفاده از ابزارهای جدید تأکید کرد و گفت: تلاش داریم در کنار پیگیری جذب و افزایش تعداد محیط‌بانان، از ظرفیت دوربین‌های هوشمند و تجهیزات نظارتی برای پوشش بهتر عرصه‌های طبیعی و جبران بخشی از این کمبودها استفاده کنیم.
وی با تشریح جزئیات طرح هوشمندسازی در منطقه حفاظت‌شده پلنگ‌دره یادآور شد: با اجرای این طرح، پایش و نظارت بر پهنه‌های طبیعی با دقت کم‌نظیری انجام می‌شود؛ به‌طوری‌که نصب تجهیزات نوین نظارتی امکان رصد آنلاین تمامی ترددها، چرای دام، پویایی حیات‌وحش و حوادث احتمالی نظیر آتش‌سوزی را فراهم ساخته و به پیشگیری به‌موقع از تخلفات کمک شایانی می‌کند.
مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان قم همچنین از پیشرفت این پروژه راهبردی خبر داد و گفت: فاز نخست هوشمندسازی پلنگ‌دره با موفقیت به اتمام رسیده و فاز دوم آن در دست اقدام است؛ طرحی که در کنار بهینه‌سازی مصرف انرژی و کاهش هزینه‌های عملیاتی، با ارتقای ضریب ایمنی، خطرات و آسیب‌های پیش‌روی محیط‌بانان در ماموریت‌های میدانی را به حداقل می‌رساند.
وی همچنین بیان کرد: به مناسبت روز ملی محیط بان استاندار قم روز گذشته با حضور در منطقه حفاظت شدن پلنگ دره پای صحبت و دغدغه محیط بانان استان نشست.
منطقه حفاظت‌شده «پلنگ‌دره» با مساحتی بالغ بر ۳۴ هزار هکتار در ۵۰ کیلومتری جنوب غربی شهر قم و در همسایگی منطقه حفاظت‌شده هفتادقله استان مرکزی واقع شده است. این پهنه کوهستانی که میانگین ارتفاع آن به یک‌هزار و ۹۵۰ متر از سطح دریا می‌رسد و دارای ۲۳ چشمه دائمی و فصلی است، ابتدا در دهه ۱۳۷۰ به عنوان منطقه شکارممنوع معرفی شد و در بهمن‌ماه سال ۱۳۸۹ بر اساس مصوبه شورای عالی حفاظت محیط‌زیست، به منطقه حفاظت‌شده ارتقا یافت.
نام این زیستگاه برگرفته از حضور دیرینه پلنگ ایرانی در این ارتفاعات است؛ هرچند طی سال‌های گذشته گزارشی از مشاهده زنده این گونه شاخص ثبت نشده است. پلنگ‌دره با شناسایی بیش از ۴۲۰ گونه گیاهی متعلق به ۸۰ تیره—که بخش عمده‌ای از آن‌ها را گیاهان ارزشمند دارویی تشکیل می‌دهند—یکی از غنی‌ترین و حساس‌ترین ذخیره‌گاه‌های گیاهی استان قم به شمار می‌رود.
این زیست‌بوم همچنین زیستگاه بیش از ۲۰ گونه پستاندار از جمله قوچ و میش، آهو، گرگ، شغال و روباه، ۵۲ گونه پرنده، ۱۳ گونه خزنده و دو گونه دوزیست است. در حال حاضر، برداشت بی‌رویه گونه‌های دارویی، پیامدهای خشکسالی‌های پیاپی، چرای مفرط دام و فعالیت‌های معدنی در حاشیه مرزهای منطقه، از جدی‌ترین تهدیدها علیه تنوع زیستی پلنگ‌دره به حساب می‌آید.
استان قم با وسعتی در حدود ۱۱ هزار و ۲۳۷ کیلومتر مربع در مرکز فلات ایران، به رغم وسعت نسبتاً کوچک، به دلیل تقاطع کریدورهای زیستی و دارا بودن اکوسیستم‌های متنوع کوهستانی، استپی و بیابانی از اهمیت اکولوژیک ویژه‌ای برخوردار است. اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست استان قم مسئولیت حراست و پایش نزدیک به ۳۰۰ هزار هکتار از عرصه‌های طبیعی، مناطق حفاظت‌شده نظیر «پلنگ‌دره» با مساحتی بالغ بر ۳۱ هزار و ۷۳۵ هکتار و مناطق شکارممنوع استراتژیکی همچون تالاب‌های «حوض‌سلطان» و «مره» را بر عهده دارد.
این منطقه با چالش‌های ساختاری مهمی همچون بحران خشکسالی‌های متوالی، چالش تأمین حقابه‌های زیست‌محیطی تالاب‌ها و تهدید کانون‌های ریزگرد روبه‌روست. با توجه به وسعت عرصه‌ها و محدودیت نیروی انسانی، راهبرد صیانت از این زیست‌بوم حساس در سال‌های اخیر بر پایه تقویت حفاظت مشارکتی، هم‌افزایی دستگاه‌های اجرایی و امنیتی و ترویج فرهنگ مسئولیت‌پذیری همگانی بنا شده است.
انتهای خبر/
«فرهنگ پارسی» رسانهای است با تمرکز بر محورهای اجتماعی و رخدادهای فرهنگی. ما واکاوی ریشهای مسائل و تحلیل تأثیر فرهنگ بر زندگی روزمره را بر بازتاب سطحی اخبار ترجیح میدهیم. از چالش‌های جامعه تا تازههای عرصه فرهنگ و هنر.